Hoe werkt de online spreekopdracht thuis voor Frans, Engels en Nederlands, en wat als het opnemen of indienen misloopt?

1.Wat is de spreekopdracht thuis?

De gemoderniseerde taalexamens toetsen lezen, luisteren, spreken en schrijven, verdeeld over één of twee examens. Eén spreekopdracht maak je thuis. De andere onderdelen leg je af in het examencentrum in Brussel.^[1]

Je krijgt pas een resultaat als je aan alle onderdelen van een volledig taalexamen hebt deelgenomen. De spreekopdracht thuis hoort daarbij, dus sla ze niet over. Hoeveel ze meetelt, hoe lang je moet spreken en tot wanneer je ze kunt indienen, lees je in de vakfiche en in de instructies bij de opdracht in het kandidatenplatform.^[2][1]

2.Mag je je eigen computer gebruiken, en waar let je op?

Ja. Voor de spreekopdracht thuis mag je je eigen pc of laptop gebruiken. In het examencentrum mag dat niet: daar geldt een eigen laptop, tablet, gsm of smartwatch als fraude. Ook thuis maak je de opdracht zelf. Een andere persoon die meehelpt bij een online examen, is fraude.^[2]

Het kandidatenplatform werkt het vlotst in Chrome of Edge; Safari werkt niet goed. Het digitale proefexamen van de Examencommissie bevat alle vraagtypes, zodat je vooraf ziet hoe het programma werkt.^[3][1]

• Test je camera, microfoon en internetverbinding een dag op voorhand, op dezelfde computer en in dezelfde browser.
• Kies een rustige ruimte met goed licht, en zet meldingen van andere programma's uit.
• Gebruik een computer en geen gsm: het platform is voor een computer gemaakt.
• Plan de opdracht niet op de laatste dag. Dan heb je nog tijd om een probleem te melden.

3.Wat doe je als het opnemen of indienen misloopt?

De officiële bronnen beschrijven geen aparte procedure voor technische problemen bij de spreekopdracht thuis. Neem daarom meteen contact op met de Examencommissie: via een melding in het kandidatenplatform (rechtsboven: meldingen, contact) of telefonisch via 1700.^[3]

• Noteer wat er gebeurde, met datum en uur.
• Maak schermafbeeldingen van foutmeldingen of van de status van je opdracht.
• Meld het probleem vóór je examen in Brussel, niet pas erna.

Weet je vooraf dat je door overmacht niet kunt deelnemen, dan kan een examen vooraf geannuleerd worden. Ook dat meld je via het platform.^[2]

4.Hoe ervaren kandidaten de spreekopdracht thuis? (ervaringstips)

Dit vertellen kandidaten en ouders. Het zijn ervaringen: de instructies bij jouw opdracht in het platform gaan altijd voor.^[4]

• De knop voor de opdracht verschijnt enkele weken voor het examen in het platform. Bij een tweede deel van een taalexamen zagen sommigen die pas nadat het resultaat van het eerste deel bekend was.
• Zodra je de echte opdracht opent, loopt de tijd. Voorbereiden en opnemen gebeuren binnen die tijd. Open de opdracht dus pas als je klaar bent om te beginnen.
• Sommigen konden een tweede poging doen, met een nieuwe opdracht; dan telt de laatste. Verwijder een opname niet in paniek: wie dat deed, had soms geen tijd meer voor een nieuwe.
• Dien op tijd in. Kandidaten melden dat de opdracht enkele dagen voor het examen binnen moest zijn, en dat ze anders niet aan de rest konden deelnemen. Controleer de termijn in het platform.
• De opdracht ging meestal over een algemeen onderwerp, niet over de leerstof of de leesboeken. Vaak moest je je mening onderbouwen of jezelf voorstellen in een concrete situatie.
• Wie technische problemen had, zoals een opname die maar half bewaard was of een poging die al gebruikt leek, belde meteen of stuurde een melding.

5.Hoe oefen je, en wat raden kandidaten aan? (ervaringstips)

Tips van kandidaten die de spreekopdracht al maakten, en materiaal dat in de Facebookgroepen vaak genoemd wordt. Wij beoordelen zelf de kwaliteit niet: vergelijk altijd met de vakfiche van jouw examenjaar.^[4]

• Werk met een vaste structuur: een korte inleiding, je argumenten of punten, en een besluit.
• Oefen met een timer en neem jezelf op. Zo merk je of je lang genoeg spreekt.
• Noteer kernwoorden in plaats van een volledige tekst. Wie veel afleest, klinkt minder vlot.
• Kijk in de camera of naar een vast punt, dat helpt tegen zenuwen.
• De Studie Factorie (cursus Frans): kandidaten noemen de cursus Frans 2 nuttig voor de thuisopdracht, omdat de mogelijke opdrachten met woordenschat uitgewerkt zijn. Kritiek die je soms leest: woordenschatlijsten te beperkt.
• ChatGPT en andere AI-tools (app): sommigen oefenen spreken in de spraakmodus en laten zich verbeteren. Let op: AI maakt fouten en de vakfiche blijft leidend.^[4]